Zmieniający się klimat sprawia, że coraz więcej uwagi zwraca się na stresowe czynniki środowiskowe, stanowiące wyzwanie w produkcji roślinnej. Naprzemiennie występujące skrajne warunki atmosferyczne również sprzyjają występowaniu stresu. Czynniki te mogą zakłócać procesy fizjologiczne roślin, hamując ich prawidłowy rozwój, co przekłada się na spadek wielkości plonu i jego jakość.

MINERAŁ, KTÓRY POMAGA ROŚLINOM W STRESIE

Klinoptylolit, należy do grupy zeolitów – naturalnej skały pochodzenia wulkanicznego. Posiada on specyficzne właściwości. Struktura zeolitu przypomina plaster miodu, który składa się z bardzo dużej ilości mikrokanalików, które wypełniają około 25% całej powierzchni zeolitu (rysunek 1 i 2).

Klinoptylolit ma jedną z największych powierzchni właściwych. 1 gram zmielonego zeolitu ma powierzchnię aż 500 m2. W porównaniu 1 gram zmielonego piasku ma tylko około 0,2 m² powierzchni, a zmielona ziemia okrzemkowa około 4 m² powierzchni. Tak duża powierzchnia właściwa zeolitu powoduje, że tworzy się film na liściu (fot. 1 b, 1, c).

zabezpiecza rośliny przed stresem powodowanym przymrozkami, stresem cieplnym, stresem radiacyjnym oraz stresem suszy, dodatkowo zwiększa odporność na choroby i szkodniki. Dodawany zaś do preparatów mikrobiologicznych zwiększa ich skuteczność i wydłuża ich działanie o około 30%. Może być również świetnym adiuwantem, który nie tylko zwiększa przyczepność różnych preparatów  Jego działanie polega na tworzeniu fizycznej bariery, która jest nanoszona na kutikulę.

KORZYŚCI Z ZASTOSOWANIA ZEO SAND KRZEM (Agro Anty Stress)

Na rynku znajduje się produkt Zeo Sand Krzem, który zawiera 100% zmikronizowanego klinoptylolitu do wielkości poniżej 20 mikronów. To jest bardzo ważny aspekt, gdyż przy większych cząsteczkach może dochodzić do zatykania dysz. Zeo Sand Krzem jest zarejestrowany jako środek wspomagający uprawy roślin oraz jest dopuszczony do ekologicznej produkcji.

Jakie korzyści są zastosowania Zeo Sand Krzem?

• Zwiększa odporność na upały, suszę i oparzenia słoneczne: stosowany bezpośrednio przed wystąpieniem stresu cieplnego, stresu radiacji czy stresu suszy, lub w ich trakcie – samodzielnie lub  jako dodatek do Agro ECA Protect/adiuwant do środków biologicznych/ nawozów. Produkt redukuje skutki powyższych stresów abiotycznych. Tworzy się ochronna, jasna powłokę na poziomie zewnątrzkomórkowym (rys.3). Powoduje to zmniejszenie temperatury liści (nawet o 4 ^oC). Klinoptylolit znajdujący się w Zeo Sand Krzem działa nie tylko przez odbicie, ale dzięki mikroporowatej „plastra miodu strukturze” częściowo odbija, częściowo rozprasza i częściowo absorbuje energię. Dlatego często zeolit mniej przegrzewa  aparat fotosyntetyczny, ogranicza lokalne przegrzania, poprawia bilans wodny i może dawać lepszą fotosyntezę przy długich upałach. Dzięki temu rośliny mniej cierpią podczas suszy. Powierzchnia liści i owoce są mniej narażone na oparzenia słoneczne. Dawka Zeo Sand Krzem: 0,6%-1,0% w zależności od stresu cieplnego, radiacyjnego czy stresu suszy.

• Zwiększa odporność roślin na przymrozki: stosowany bezpośrednio przed przymrozkiem wspólnie z mieszanką glikolu propylenowego z gliceryną lub osobno z glikolem propylenowym czy gliceryną ogranicza szkody powodowane przez niskie temperatury (badania przeprowadzone w Instytucie Ogrodnictwa w Skierniewicach potwierdzają skuteczność takiego zabiegu). Zeo Sand Krzem (Agro Anty Stress) tworzy fizyczną powłokę na roślinie natomiast roztwór glikolu propylenowego i gliceryny obniża temperaturę zamarzania wody. Dzięki temu nie tworzą się kryształki lodu w roślinie i nie są uszkadzane komórki. Dawka Zeo Sand Krzem: 0,6% + 5-10% (w zależności od minusowej temperatury) mieszanka glikolu propylenowego z gliceryną lub glikolu propylenowego czy gliceryny.
• Przyspiesza regeneracje i zabliźnianie ran po stresie wywołanym gradobiciem, nawałnicami czy uszkodzeniami mechanicznymi: zastosowany bezpośrednio po wystąpieniu powyższego stresu sprawia, że mikrouszkodzenia i rany na roślinie znacznie szybciej się goją i zabliźniają. Najskuteczniejszym zabiegiem jest połączenie Zeo Sand Krzem z Agro ECA Protect, który oczyszcza rany z patogenów, nie dopuszczając do infekcji a Zeo Sand Krzem tworzy fizyczną barierę. Wprawdzie w Agro ECA Protect znajduje się pewna ilość klinoptylolitu, ale przy otwartych ranach i mikro uszkodzeniach zalecana jest większa zawartość zeolitu. Dawka Zeo Sand Krzem: 0,5%
• Zwiększa odporność na choroby i szkodniki: Roślina wykorzystuje zeolit i zawarty w nim krzem do stworzenia dodatkowej bariery mineralnej, która łącząc się z kutikulą pokrywa liście. Utrudnia to patogenom chorobotwórczym przedostanie się do wnętrza rośliny. Tworzona na naskórkach liści bariera mineralna utrudnia i przeszkadza  szkodnikom żerowanie na roślinach, głównie tym, które mają kłująco-ssący aparat gębowy (wciornastki, przędziorki, mszyce). Dzięki temu znacznie mniejsza jest presja szkodników w uprawach. Dawkowanie: jako adiuwant do nawozów, środków ochrony roślin, biostymulatorów: 0,5% Zeo Sand Krzem. Przy dużym zagrożeniu ze strony szkodników, np. miodówka: 1% stężenie.
• Zwiększa skuteczność i wydłuża działanie preparatów mikrobiologicznych

Skuteczność mikrobiologicznych preparatów zależy w dużej mierze od żywotnej aktywności tych mikroorganizmów i ich metabolitów w warunkach polowych. Promieniowanie słoneczne wydaje się być jednym z głównych czynników środowiskowych prowadzących do utraty ich aktywności biologicznej. Próbowano na świecie stosować syntetyczne filtry UV w celu zapewnienia fotostabilności biopestycydów. Napotkano jednak problemy z niezgodnością z wymogami produkcji ekologicznej, gdzie pożyteczne mikroorganizmy pełnią podstawową rolę w ochronie roślin. Okazuje się, że zeolit (klinoptylolit), który jest naturalnym minerałem wykazuje bardzo dobre właściwości jako fotostabilizator mikroorganizmów i ich metabolitów. Potwierdzeniem tego są wyniki badań przeprowadzonych w Instytucie ochrony Roślin w Gruzji (wykres). W badaniach tych sprawdzono skuteczność Bacillus Thuringiensis przeciwko larwom z rodziny omacnicowatych, zastosowany jako same bakterie oraz jako mieszanka ze zmielonym klinoptylitem (zeolitem). Przez cały czas badań (36 godzin) nasiona, na których znajdowały się larwy oraz na które naniesiono roztwory poddawane były promieniowaniu UV, odpowiadającemu promieniowaniu słonecznemu. Po 24 godzinach ekspozycji, czyli po 2 dniach w warunkach polowych skuteczność w zwalczaniu larw samych bakterii spadła do poniżej 77%. Natomiast w przypadku zastosowania kompleksu bakterii z zeolitem skuteczność wynosiła 90%. Po 36 godzinach ekspozycji (po 3 dniach w warunkach polowych), skuteczność samych bakterii spadła poniżej 64%, natomiast przy dodatku zeolitu spadła poniżej 84% (wykres 1). Skuteczność powyżej 30% wyższa niż w przypadku zastosowania tylko roztworu z bakteriami. Na wykresie widać również, że z biegiem czasu spadek skuteczności oprysku samymi bakteriami jest znacznie większy niż przy zastosowaniu zeolitu, jako fotostabilizatora. Dawkowanie:0,5% Zeo Sand Krzem jako dodatek do środków mikrobiologicznych.

NIEWIELKA DAWKA I MAŁY KOSZT – DUŻE KORZYŚCI

Zeo Sand Krzem oprócz zabezpieczania roślin przed stresem abiotycznym i biotycznym, zaopatruje rośliny w krzem (krzemian) – jest to jedna z najwyższych dawek krzemuna rynku: powyżej 62% (w przeliczeniu na  SiO2). Najbardziej przyswajalną formą krzemu przez rośliny jest kwas ortokrzemowy. Następnie krzemian. Krzemionka nie jest przyswajalna przez rośliny. Część zawartego w produkcie krzemu (krzemian) dostaje się przez aparaty szparkowe wzmacnia ściany komórkowe od wewnątrz. Jest to możliwe dzięki bardzo drobno zmielonej frakcji zeolitu (poniżej 20 mikronów), która przedostaje się przez aparaty szparkowe do wnętrza rośliny. Agro Smart lab, który jest wyłącznym dystrybutorem Zeosand Krzem w Polsce zlecił zbadanie losowej próbki tego produktu w Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie w celu sprawdzenia jego jakości. Potwierdzona została wielkość granulacji: poniżej 20 mikronów – co jest bardzo ważne aby nie zatykały się dysze. Poza tym analiza XRD potwierdziła bardzo dużą zawartość zeolitu.

Dodatkowo dzięki opryskiwaniu roślin produktem Zeo Sand Krzem dostarczamy makro i mikroelementy, które są zawarte w zeolicie.

Skład:

62 %: SiO2 (krzem w formie krzemianu), 3,2 %: K2O (potas), 2,8 %: NaO (sód), 1,1 %: Fe2O3 (żelazo), 0,55 %: MgO (magnez), 0,2 %: SO3 (siarka), 0,2 %: MnO (mangan), 0,16 %: TiO2 (tytan)

Mgr. Inż. Mirosław Maziarka